دكتر ايرج سلطاني
دكتري مديريت آموزشي‏ ،
مدرس دوره هاي كارشناسي ارشد
و مدير تحقيقات نيروي انساني شركت فولاد مباركه

چكيده :
كارآيي واثربخشي به عنوان برون داد نظام هاي انساني وسازماني زماني تحقق مي يابد كه فرآيندهاي كاري و رفتاري اصلاح شود و به راحتي بتوان بر فرآيندها مديريت نمود . رها نمودن فرآيندها منجر به شكل گيري كارآيي و اثر بخشي يا بيني شده و در زماني كه نتيجه حاصل گرديد كار اصلاحي نمي توان انجام داد ، بنابراين منطقي اين است كه بر فرآيندهاي انساني ، رفتاري وكاري مديريت شود . در اين صورت كار آيي و اثر بخشي تضمين مي شود . در اين راستا آنچه منجر به اثربخشي فرآيندها شده و آن را اصلاح مي نمايند منابع انساني توسعه يافته است يعني از طريق پرورش منابع انساني در ابعاد شغلي ، رفتاري ، استاندارد نمودن، خود آموزي و ... مي توان به كار آيي واثر بخشي فرآيندها دسترسي پيدا نمود . بر اين اساس وبا توجه به نقش و اهميت توسعه منابع انساني در كار آيي واثر بخشي در اين مقاله كه حاصل تجارب عملي نگارنده است سعي بر آن است مفهوم توسعه منابع انساني وابعاد آن، شاخص هاي كارآيي واثر بخشي تبيين وبه نقش توسعه منابع انساني در دستيابي به كارآيي و اثر بخشي فر آيندها اشاره شود .

واژه هاي كليدي : توسعه منابع انساني ، كارآيي ، اثر بخشي ، فرآيند ، مشتري مدار ، مهندسي ارزش

مفهوم توسعه منابع انساني
توسعه منابع انساني به مفهوم توليد فكر وايده توسط كاركنان سازمان است ومفهوم جديد آن ايجاب مي كند كاركنان به كيفيت ها و مهارت هايي مجهز شوند كه با دلسوزي و تعهد كامل توانمنديها ، انرژي، تخصص و فكر خود را در راستاي تحقق مأموريت هاي سازمان قرار دهند و به طور دائم براي سازمان ارزش هاي فكري وكيفي جديدي پديد آورند. در مفهوم توسعه منابع انساني هدف، ايجاد مهارتهايي است كه فرد بتواند خود را براي احراز مشاغل بالاتر ويا مسئوليت سنگين تر آماده كند ، بنابراين برنامه هاي آموزشي توسعه منابع انساني به منظور رشد افراد بدون ارتباط با مشاغل جاري يا آتي سازمان است اين بدان معنا نيست كه نتيجه حاصل از برنامه هاي آموزشي توسعه در مسائل جاري يا آتي افراد سازمان بدون استفاده باشد بلكه برنامه هايي طراحي مي شوند ودر يك كلام هدف برنامه آموزشي توسعه اين است كه سازمان را هميشه زنده وپا بر جا نگهدارد تا روند انطباق و تغيير روش ها وسياست ها در سازمان به سهولت انجام پذيرد . توسعه منابع انساني داراي فرآيندي مشتمل بر معاينه وتشخيص و پيشگيري و درمان است براي اينكه اين فرآيند بطور كامل منجر به توسعه منابع انساني شود ، ارزيابي عملكرد بايستي رابطه تنگاتنگي با آموزش نيروي انساني داشته باشد . در فرآيند توسعه منابع انساني كار معاينه وتشخيص را ارزيابي عملكرد و كار پيشگيري و درمان را آموزش از طريق برقراري آموزشهاي مورد نياز و جهت دار انجام مي دهد(1) .بطور كلي مفهوم و فرآيند توسعه منابع انساني را مي توان در الگوي شماره 1 نشان داد(2) .